Vakio ny Neh. 8:4-8. Araka izay hitantsika ao amin'ireo andalan-teny ireo, iza no nanampy an'i Ezra namaky ny lalana tamin'ny vahoaka?

Nisy vondron-dehilahy niisa 13 anankiroa nitsangana niaraka tamin'i Ezra nandritra ny famakiana ny lalàna. Nanampy azy namaky ny Tenin'Andriamanitra ireo 13 voalohany (Neh. 8:4), ary ireo 13 faharoa kosa nanampy azy tamin'ny fanazavana ny vakiteny (Neh. 8:7). Tsy manana fanampim-panazavana momba ny nanatanterahana izany teo an-kalamanjana isika, kanefa azo heverina fa nihazona ny Torah ireo lehilahy nanampy tamin'ny famakian-teny (mavesatra ny horonan-taratasy hebreo ka nilana olona hamadika izany), ary nifandimby namaky izany. Nitady ny fomba hanatrarana ny rehetra teo amin'izany toerana malalaka izany izy ireo.

Inona koa no nataon'ireo lehilahy ireo mba hanampiana an'i Ezra? "Dia novakiny mazava ny teny tao amin'ny bokin'ny laldn'Andriamanitra, sady nohazavainy tsara ny heviny" - Neh. 8:8. Inona no tena hevitr'io andininy io? Mety ho nanazava ny hevitry ny lalana izy ireo, na koa nandika izany tamin'ny fiteny azon'ny olona. Novakin'i Ezra taminy tamin'ny teny hebreo izany, kanefa azo heverina fa maro tamin'ireo Jiosy no tsy nahazo ny teny hebreo. Aoka tsy hohadinoina fa nipetraka tany Babilôna nandritra ny taona maro ireo vahoaka ireo; teny Arameanina anefa no itenenan'ny Babilônianina, ka azo heverina fa tsy takatry ny rehetra mora foana ny teny hebreo, indrindra ireo taranaka taty aoriana. Nahazo fanazavana na famelabelarana avy amin'ireo izay namaky ny Baiboly koa izy ireo. Manome aina ny teny vakina sy mandrisika ny mpihaino hampihatra manokana izay teny reny ny fitorian-teny sy ny fanazavana.

Vakio ny Asa. 8:26-38. Inona no nitranga teto izay mitovy amin'izay nitraga tany Jerosalema ao amin'ny Neh. 8:4-8? Inona no lesona azontsika sintonina avy amin'ny fampitahana ireo tantara roa ireo?

Amin'ny maha-Protestanta antsika dia inoantsika fa tokony hanana fahalalana ny Baiboly ho an'ny tenany ny olona tsirairay, ka tsy tokony hanaiky an-jambany izay lazain'ny hafa mikasika ny fahamarinana ara-Baiboly fa hanamarina izany. Hitondra soa ho antsika koa- ny fampianarana ny hafa.